چالش‌های اجاره‌بهای مسکن در ایران؛ چرا بیش از یک‌سوم درآمد شهروندان صرف آن می‌شود؟

به نقل از خبرآنلاین، «استفان پریزنر»، رئیس دفتر هماهنگ‌کننده مقیم سازمان ملل متحد در تهران، امروز (سه‌شنبه، ۱۵ مهر) در مراسم بزرگداشت روز جهانی اسکان بشر بیان کرد که این زمان فرصتی است برای بررسی وضعیت شهرهای بزرگ و کوچک و حق تمام افراد برای دسترسی به مسکن مناسب. او افزود شعار جهانی امسال با محوریت پاسخ به چالش‌های شهری، ما را به تفکر درباره مشکلات متنوعی که شهرها با آنها مواجه‌اند دعوت می‌کند؛ از درگیری‌ها و تغییرات اقلیمی تا رشد سریع شهرنشینی، نابرابری و آوارگی. دبیرکل سازمان ملل یادآور شده است که در دنیای به سرعت شهری‌شده امروزی، بار بحران‌های کنونی به دوش شهرها قرار دارد.

مهر در گزارشی اعلام کرد: وی ادامه داد: در واقع، درگیری‌ها، ناپایداری سیاسی و وضعیت اضطراری آب و هوایی تا کنون ۱۲۳ میلیون نفر را از خانه‌های خود بیرون رانده که بسیاری از آنها به دنبال یافتن امنیت در شهرهای کوچک و بزرگ هستند که خودشان نیز تحت فشار هستند. اما شهرها در واقع مکان‌هایی هستند که راه‌حل‌ها در آنها نهفته است. زمانی که برنامه‌ریزی شهری به‌طور جامع صورت گیرد، تازه‌واردان می‌توانند به شکوفایی اقتصادی، تقویت جوامع و غنای فرهنگی کمک کنند.

رئیس دفتر هماهنگ‌کننده مقیم سازمان ملل متحد در تهران تأکید کرد: امروز ما این روحیه تاب‌آوری را گرامی می‌داریم و از رهبری دولت‌های محلی، شهرداران و توانمندی جوامع شهری، به ویژه زنان و جوانان که در خط مقدم تغییرات قرار دارند، قدردانی می‌کنیم.

پریزنر با اشاره به وضعیت کشور بیان کرد: ایران به مانند بسیاری از نقاط دیگر دنیای در حال گذر از یک بحران جدی مسکن است و میلیون‌ها خانواده با چالش‌هایی در دستیابی به مسکن مناسب و متناسب با توان مالی خود روبه‌رو هستند. اجاره بها اکنون بیش از یک سوم درآمد خانوارها را در بر می‌گیرد و به دلیل فشارهای اقتصادی و افزایش جمعیت، سکونتگاه‌های غیررسمی در حال رشد هستند.

۷۷ درصد جمعیت ایرانیان در شهرها سکونت دارند

وی همچنین افزود: طی سال‌های ۱۹۵۶ تا ۲۰۲۴، جمعیت شهری ایران ۱۱ برابر شده و در حال حاضر بیش از ۷۷ درصد ایرانیان در شهرها زندگی می‌کنند. هر سال حدود یک میلیون نفر در داخل کشور جابجا می‌شوند؛ مهاجرتی که منشأ نیروی جمعیتی و اجتماعی مهمی است و اغلب نشان‌دهنده نابرابری‌های اجتماعی و اقتصادی به شمار می‌آید.

پریزنر ادامه داد: برآوردهای ملی نشان می‌دهد که برای پاسخ به تقاضای مسکن، کاستن از ظرفیت‌های مسکن ناامن و ناکافی و تحکیم بافت شهری آسیب‌پذیر، بین ۵ تا ۸ میلیون واحد مسکونی نیاز است. به‌طور متوسط، یک خانواده شهری در ایران برای تأمین یک آپارتمان استاندارد نیاز دارد چندین دهه پس‌انداز کند.

وی گفت: رویکرد دولت ایران در اولویت قرار دادن مسکن در برنامه هفتم توسعه ملی قابل ستایش است. اهدافی مانند بهبود دسترسی به مسکن با کاهش زمان انتظار و تقویت روش‌های صنعتی ساختمان‌سازی، نشان‌دهنده تعهد قوی به راه‌حل‌های فراگیر و پایدار است. این اهداف ملی با هدف یازدهم توسعه پایدار که به دنبال تبدیل شهرها و سکونتگاه‌های انسانی به مکان‌های فراغت،‌ ایمن‌تر و پایدارتر است، همراستا می‌باشد.

رئیس دفتر هماهنگ‌کننده مقیم سازمان ملل متحد در تهران خاطرنشان کرد: شبکه سازمان ملل در ایران از طریق برنامه اسکان بشر سازمان ملل و سایر نهادهای مربوطه، سابقه طولانی در تقویت تاب‌آوری شهری دارد. ازجمله این اقدامات می‌توان به پروژه «بهتاب» برای بهبود توانمندی بیمارستان‌ها در برابر زلزله و همکاری‌های اخیر در امر بازسازی شهری پس از بلایا و کاهش خطر اشاره کرد. این تلاش‌ها تضمین می‌کنند که شهرها در مواجهه با بحران‌ها، موتورهای بازگشت، شرافت و امید باقی بمانند.

وی اضافه کرد: این اقدامات در بستر همکاری سازمان ملل برای تحقق اهداف توسعه پایدار در ایران انجام می‌شود؛ سندی که فعالیت تمامی آژانس‌ها، صندوق‌ها و برنامه‌های سازمان ملل را با دولت ایران در دوره پنج‌ساله ۲۰۲۳ تا ۲۰۲۷ هدایت می‌کند.

برنامه هفتم توسعه ایران با اهداف توسعه پایدار همخوانی دارد

پریزنر گفت: سازمان ملل متحد آماده است که همکاری‌های خود را با دولت ایران، دانشگاه‌ها، جامعه مدنی و انجمن‌های حرفه‌ای برای تبدیل شهرها به مکان‌های امن، فراگیر و تاب‌آور برای تمام اقشار ادامه دهد. با همگرایی برنامه هفتم توسعه ملی ایران و جنبش ملی مسکن با چارچوب همکاری سازمان ملل برای تحقق اهداف توسعه پایدار، قادر خواهیم بود شبکه‌های شهری بسازیم که نه تنها در برابر بحران‌ها مقاوم‌تر باشند، بلکه عادلانه‌تر، شکوفاتر و پایدارتر نیز عمل کنند.

رئیس دفتر هماهنگ‌کننده مقیم سازمان ملل متحد در تهران در پایان به تأکید بر این نکته پرداخت که در روز جهانی اسکان بشر، بار دیگر باید بر مسئولیت مشترک خود برای تبدیل بحران‌ها به فرصت‌ها و برپایی شهرهایی قوی‌تر، سبزتر و فراگیرتر تأکید کنیم که واقعاً وعده‌گاه داشتن یک خانه باشد.

۲۱۷