رایجترین نشانههای فقدان ویتامین B1
الهه جعفرزاده: تیامین (که به عنوان ویتامین B۱ نیز شناخته میشود) یکی از هشت ویتامین ضروری گروه B به شمار میآید. این ویتامین نقش بسیار مهمی در انجام بسیاری از عملکردهای حیاتی بدن دارد و عدم دریافت کافی آن میتواند به کمبود تیامین بینجامد. در صورتی که این کمبود شدید و دائمی باشد، به بیماری «بریبری» معروف میشود. خوشبختانه، تیامین به طور طبیعی در غذاهای مختلفی موجود است و همچنین معمولاً به ترکیبات مولتی ویتامین افزوده میشود یا به عنوان مکملی جداگانه یا در قالب ویتامین B مصرف میشود.
از جمله بهترین منابع غذایی حاوی تیامین میتوان به:
برنج سفید، تخممرغ، غلات غنیشده، ماهی قزل آلا، لوبیای سیاه، دانههای آفتابگردان، کدو حلوایی، ماست، ذرت و … اشاره کرد.
علائم کمبود تیامین (B۱)
برخی از رایجترین نشانههای مرتبط با کمبود تیامین عبارتند از:
۱. از دست دادن اشتها
کاهش غیرمعمول اشتها میتواند از جمله اولین نشانههای کمبود تیامین باشد. بیاشتهایی (احساس عدم گرسنگی) ممکن است به کاهش ناخواسته وزن منجر شود. به نظر میرسد تیامین نقش مهمی در ساماندهی به احساسات گرسنگی و سیری در مغز ایفا میکند. کمبود تیامین میتواند این فرایند را مختل کند و باعث احساس سیری شود، حتی زمانی که ممکن است واقعا گرسنه نباشید. همین مساله میتواند موجب کاهش مطلق مصرف غذا و در نتیجه فقدان دریافت مواد مغذی حیاتی گردد.
۲. خستگی
کمبود تیامین، بسته به شدت فقدان، ممکن است به سرعت یا به تدریج به صورت خستگی ظاهر شود. برخی از پژوهشها نشان میدهند که احساس خستگی ممکن است تنها چند هفته پس از بروز کمبود این ویتامین شروع شود. با توجه به نقش تیامین در تبدیل غذا به انرژی، این علامت کاملاً منطقی به نظر میرسد. مقادیر ناکافی تیامین به این معناست که بدن قادر به تولید انرژی لازم نخواهد بود.
۳. تحریکپذیری
کمبود تیامین ممکن است منجر به تغییرات در وضعیت روحی و خلق و خوی فرد شود، از جمله افزایش تحریکپذیری یا ناراحتی. حس تحریکپذیری معمولاً یکی از نخستین نشانههای کمبود تیامین است و ممکن است در کنار خستگی ظرف چند هفته ظهور کند. نوزادان دچار کمبود تیامین نیز معمولاً این علامت را به وضوح نشان میدهند.
۴. آسیب عصبی
بیماری «بریبری» اختلالی است که در نتیجه کمبود تیامین یا ویتامین B۱ در بدن به وجود میآید. این نوع کمبود میتواند به بروز آسیبهای دائمی در سیستم عصبی و قلبی منجر گردد. علائم بیماری بریبری شامل ضعف عضلانی، افزایش ضربان قلب، مشکل در بیدار شدن، آشفتگی ذهنی و ناتوانی در حرکت دادن پاها است.
۵. سوزن سوزن شدن دستها و پاها
احساس سوزن سوزن شدن یا گزگز در اندامها از علائم آغازین کمبود تیامین به شمار میآید.
۶. تاری دید
به دلیل نقش تیامین در حفظ سلامت اعصاب، کمبود این ویتامین میتواند بر عصب بینایی اثر بگذارد و بهویژه موجب تورم عصب بینایی شود که نتیجهاش تاری دید خواهد بود. اگر این آسیب به عصب بینایی درمان نشود، میتواند به از دست دادن بینایی منجر گردد.
۷. حالت تهوع و استفراغ
هنوز به طور مشخص روشن نیست که چرا کمبود ویتامین B۱ میتواند سبب تهوع و استفراغ شود، با این حال، این علائم در افرادی که از کمبود تیامین رنج میبرند، مشهود است. گزارشها حکایت دارند که نشانههای گوارشی از این نوع معمولاً پس از شروع مصرف مکمل ویتامین B۱ بهبود مییابند.
منبع: healthline
233233
