نقش مغز در ایجاد چاقی چیست؟

به نقل از خبرآنلاین، در سال‌های اخیر، جمعیت افراد چاق به طور قابل توجهی افزایش یافته و این موضوع مشکلات جدی را برای خود آن‌ها، سیستم‌های بهداشت و درمان و متخصصان به وجود آورده است. هورمون انسولین به‌عنوان یک عامل کلیدی در توسعه چاقی شناخته می‌شود. پیش‌تر، شواهدی وجود داشت که نشان می‌داد انسولین می‌تواند بر روی اختلالات عصبی و متابولیک، به‌خصوص در ناحیه مغز، تأثیر بگذارد. تحقیق جدیدی که توسط بیمارستان دانشگاه توبینگن، مرکز تحقیقات دیابت آلمان (DZD) و هلمهولتز مونیخ انجام شده است، بینش تازه و جالبی درباره علل دیابت نوع دو و چاقی، و همچنین کارکرد مغز به عنوان مرکز کنترل حیاتی ارائه کرده است.

به نقل از ساینس‌دیلی، از سال ۲۰۲۰، چاقی در آلمان به‌عنوان یک بیماری رسمی شناخته شده است. این بیماری می‌تواند به بروز مشکلات متعددی از جمله دیابت، انفارکتوس میوکارد و حتی سرطان منجر گردد. سازمان بهداشت جهانی چاقی را به‌عنوان یک اپیدمی جهانی توصیف کرده که بیش از یک میلیارد نفر در سطح جهان، و نزدیک به ۱۶ میلیون نفر در آلمان را درگیر ساخته است. شاخص توده بدنی که برابر یا بیشتر از ۳۰ باشد، معیار تشخیص چاقی است و عادات غذایی نامناسب و کمبود فعالیت بدنی از دلایل شایع آن به شمار می‌روند. با این حال، روندهای ایجاد چاقی و بیماری‌های مرتبط پیچیدگی‌های بیشتری دارند.

توزیع نادرست چربی‌های بدن و افزایش وزن مزمن به حساسیت مغز نسبت به انسولین مرتبط است. پژوهشگران دانشگاه توبینگن با هدایت پروفسور استفانی کولمن در یک مطالعه‌ که به بررسی دیابت، غدد درون‌ریز و نفرولوژی پرداخته است، دریافته‌اند که حتی مصرف بسیار محدود غذاهای فرآوری شده و ناسالم نظیر شکلات و چیپس، تغییرات قابل توجهی در مغز افراد سالم ایجاد می‌کند که ممکن است عامل اصلی چاقی و دیابت نوع ۲ باشد. در حالت طبیعی، انسولین به کنترل اشتها در مغز کمک می‌کند، اما در افرادی که دچار چاقی هستند، این فرآیند مختل شده و زمینه‌ساز مقاومت به انسولین می‌شود. جالب توجه است که در افراد سالم حاضر در این مطالعه، مصرف موقتی کالری بالا به کاهش حساسیت مغز به انسولین منجر شد، که این واکنش مشابه با افراد چاق بود و اثر آن تا یک هفته پس از بازگشت به رژیم غذایی متعادل ادامه داشت.

پروفسور آندریاس بیرکنفلد، مدیر بخش پزشکی داخلی و نویسنده نهایی این مقاله، بیان کرد که پاسخ مغز به انسولین ممکن است قبل از بروز اضافه وزن تحت تأثیر تغییرات کوتاه‌مدت رژیم غذایی قرار گیرد و این موضوع می‌تواند موجب چاقی و اختلالات متابولیک گردد. یافته‌های این تحقیق مقدمه‌ای برای تحقیقات بیشتر در زمینه نقش مغز در چاقی و بیماری‌های متابولیک محسوب می‌شود.

در این تحقیق، ۲۹ مرد با وزن متوسط به دو گروه تقسیم شدند. گروه اول به مدت پنج روز رژیم عادی خود را با ۱۵۰۰ کالری میان‌وعده‌های فرآوری شده و پرکالری تکمیل کردند، در حالی که گروه کنترل هیچ کالری اضافی مصرف نکرد. پس از پنج روز و یک هفته بعد از بازگشت به رژیم معمول، ارزیابی‌هایی با استفاده از MRI انجام شد. نتایج نشان داد که محتوای چربی کبد در گروه اول به طرز معناداری افزایش یافته و حساسیت مغز به انسولین کاهش پیدا کرده است، که حتی یک هفته پس از بازگشت به روال عادی غذایی ادامه داشت. این گونه تغییرات قبلاً عموماً فقط در افراد چاق مشاهده می‌شد.

۲۳۳۲۳۳