خوددرمانی در سالمندان: چه مشکلاتی ممکن است برای آنها ایجاد کند
افزایش روند خوددرمانی در میان افراد سالخورده، به تجربههای قبلی آنان وابسته است؛ این در حالی است که استفاده از داروهای قدیمی ممکن است عوارض جدی بر سلامت آنها به همراه داشته باشد.
براساس گزارش بهداشت نیوز و نقل از وبدا، دکتر «مجتبی شفیعی خانی» که عضو هیأت علمی گروه داروسازی بالینی در دانشکده داروسازی دانشگاه علوم پزشکی شیراز است، بیان کرد: سالمندان به خاطر سابقه طولانی در مواجهه با بیماریها و تجربه مصرف داروها، این باور را دارند که میتوانند بیماریهای جدید را با داروهای قبلی خود درمان کنند و دسترسی به داروهای باقیمانده در منزل و نصیحتهای اطرافیان نیز به این روند شدت میبخشد.
او در مورد مصرف داروهای تاریخگذشته یا نگهداریشده در منزل هشدار داد و افزود: داروها با گذر زمان ممکن است اثر خود را از دست بدهند یا حتی به ترکیباتی مضر تبدیل شوند؛ بهعنوان مثال، تغییرات در ویژگیهای فیزیکوشیمیایی برخی آنتیبیوتیکها در طول زمان میتواند خطرناک باشد.
خطر تداخل دارویی در سالمندان
این متخصص داروسازی به این نکته اشاره کرد که بسیاری از سالمندان بهصورت همزمان چندین دارو مصرف میکنند و تأکید کرد: خوددرمانی در این گروه سنی میتواند موجب بروز تداخلات دارویی گردد.
او خاطرنشان کرد: مصرف همزمان داروهای فشار خون و مسکنهای غیراستروئیدی مانند ایبوپروفن ممکن است منجر به افزایش فشار خون شود و همچنین استفاده غیرمجاز از داروهای ضدانعقاد ممکن است خطر خونریزی را به دنبال داشته باشد.
تاخیر در تشخیص بیماری
دکتر شفیعی خانی اضافه کرد که علائم مشابه میتوانند دلایل متفاوتی داشته باشند و اظهار داشت: بهعنوان مثال، درد قفسه سینه میتواند ناشی از مشکلات قلبی، گوارشی یا عضلانی باشد و مصرف داروهای قبلی در چنین شرایطی میتواند فرصت شناسایی و درمان بموقع بیماریهای جدی را از بین ببرد.
مصرف آنتیبیوتیکهای باقیمانده، اشتباه رایج
او ادامه داد: یکی از متداولترین موارد خوددرمانی، مصرف آنتیبیوتیکهای باقیمانده است که علاوه بر ایجاد درمان ناقص، باعث افزایش مقاومت میکروبی میشود و درمان عفونتها را در آینده به شدت مشکلتر میسازد.
داروهای تاریخگذشته را به داروخانه بازگردانید
این عضو هیأت علمی با بیان ضرورت مدیریت داروهای بلااستفاده در منزل توصیه کرد: داروهای تاریخگذشته یا اضافی باید به داروخانهها تحویل داده شوند تا بهصورت امن امحا شوند، زیرا نگهداری طولانیمدت داروها بهویژه در شرایط نامناسب میتواند خطراتی به همراه داشته باشد.
نقش خانوادهها
او به نقش خانوادهها در مراقبت از سالمندان تأکید ورزید و افزود: خانوادهها باید بر روی مصرف داروها نظارت داشته باشند و داروهای اضافی را از دسترس سالمندان خارج کنند.
دکتر شفیعی خانی در خاتمه بیان کرد: مراجعه منظم به داروساز و بازنگری در روند مصرف داروها میتواند به حذف داروهای غیرضروری کمک کرده و از بروز مصرف نادرست داروها جلوگیری کند.
