تهرانیهای نوزاد که اکنون ۸۹ ساله شدهاند، امکان خرید خانه دارند
مدت زمان انتظار برای دستیابی به مالکیت مسکن در تهران به طور متوسط معادل ۶ برابر و در سطح کشور سه برابر حد معمول جهانی است. آمارهای منتشر شده نشان میدهد که یک خانواده شهری در ایران به طور میانگین برای خانهدار شدن نیاز به ۴۹ سال و در تهران حدود ۸۹ سال پسانداز دارد.
به نقل از خبرآنلاین، در تهران انتظار برای مالکیت خانه به طور کلی ۶ برابر و در سطح کشور ۳ برابر معیارهای جهانی است. طبق آمار موجود، یک خانوار شهری برای تحقق رویای خانهدار شدن باید به طور میانگین ۴۹ سال و در تهران حدود ۸۹ سال به ذخیرهسازی مالی بپردازد.
بر اساس گزارشی از جهان صنعت، از دادههای ارائهشده توسط مرکز آمار، شاخص «دسترسی به مسکن» به وضوح نشان میدهد که خانوادهها با توجه به درآمد سالانه خود چقدر زمان لازم دارند تا یک واحد ۱۰۰ متری واقعی بخرند، که به طور میانگین در سطح کشور ۱۰ سال و در تهران حدود ۱۸ سال تخمین زده شده است. در حالی که استاندارد جهانی برای این شاخص زیر ۱۵ سال است.
با اینحال، شاخص دیگری تحت عنوان «مدت زمان انتظار بر اساس میزان پسانداز سالانه» تصویر دقیقتری از وضعیت موجود را به نمایش میگذارد.
در سال ۱۴۰۳ نرخ پسانداز خانوارها نسبت به سال گذشته افزایش یافته؛ به طوری که در سطح کشور از ۱۸ درصد به ۲۱ درصد و در تهران از ۱۳ درصد به ۲۰ درصد ارتقا یافته است.
این ارقام به ما میگوید که برای خانهدار شدن، یک خانوار شهری به طور متوسط به ۴۹ سال و در تهران به ۸۹ سال پسانداز نیاز دارد.
این آمار در مقایسه با سال ۱۴۰۲ شاهد بهبودی چشمگیری بوده؛ چرا که مدت زمان انتظار در کشور طی آن سال به ۵۹ سال و در تهران به ۱۵۲ سال (بیش از یک قرن و نیم) میرسید. بر این اساس، زمان انتظار در تهران به میزان بیش از ۴۰ درصد کاهش یافته است.
کاهش مذکور را میتوان به سه عامل اساسی نسبت داد. عامل اول این که در سال ۱۴۰۳، افزایش قیمت مسکن به دلیل تحولات منطقهای و نگرانیهای سیاسی، منحرف شد و افزایش نرخ تورم مسکن که در سال ۱۴۰۲ بیش از ۶۰ درصد بود، به حدود ۱۵ درصد نزول کرد.
دومین عامل رشد درآمد خانوارها فراتر از تورم مسکن بود؛ به طوری که متوسط افزایش درآمدها در سطح کشور ۳۳.۶ درصد و در تهران ۲۹ درصد ثبت شد.
سومین دلیل نیز مربوط به بهبود نرخ پسانداز است؛ هرچند این بهبود بیشتر ناشی از افزایش ارزش داراییها به ویژه در املاک طبقات بالای اجتماعی بود و مستأجران سهم کمتری از این تغییرات مثبت برداشتند.
با وجود این تحولات مثبت، اما وضعیت همچنان بحرانی توصیف میشود. در تهران زمان انتظار برای خانهدار شدن ۶ برابر و در سطح کشور ۳ برابر میانگین جهانی است.
در حالی که در دنیا متوسط این شاخص حدود ۱۵ سال و در بهترین شرایط حتی ۵ سال یا کمتر است، خانوادههای تهرانی باید نزدیک به ۹۰ سال و خانوارهای شهری در کل کشور حدود ۵۰ سال در انتظار مانده و پسانداز کنند تا خانهدار شوند.
این فاصله نمایانگر شدت «فقر مسکن» در کشور است. بر اساس گزارشها، در سال ۱۴۰۲، نرخ فقر مستأجران به ۴۰ درصد رسید که یک رکورد در دو دهه اخیر به شمار میرود.
علاوه بر این، فاصله طبقاتی در مالکیت مسکن افزایش یافته است؛ بهگونهای که در ۱۶ سال گذشته، تعداد خانوارهای صاحبخانه در دهک دهم دو برابر شده است، اما در دهک اول تنها ۶۰ درصد رشد داشته و همچنان ۱۰۰ درصد مستأجران این دهک در شرایط فقر قرار دارند.
از سوی دیگر، افزایش اجارهبها بخش زیادی از پساندازهای سالانه خانوارها را تحت تأثیر قرار داده و ابزارهای اصلی برای خانهدار شدن یعنی پسانداز و تسهیلات بانکی عملاً از کارایی مطلوب خود خارج شدهاند.
۲۱۷
