آیا امسال بازار مسکن با تغییرات قیمتی مواجه خواهد شد؟/ نبود برنامهریزی، چالشهای بیشتری را در این حوزه رقم میزند
اخباری که در هفتههای اخیر منتشر شدهاند، نشاندهنده کاهش قیمت مسکن در برخی مناطق تهران به موازات وقوع جنگ هستند.
طبق گزارش خبرآنلاین، وبسایت عصرایران به کاهش چند درصدی قیمتها در شمال تهران اشاره کرده و خاطر نشان کرده است که این امر تقریباً همزمان با اخراج اتباع غیرمجاز صورت گرفته که به نوبه خود منجر به کاهش اجارهبها در مناطق جنوبی تهران شد. این مسأله در کنار رکود معاملات در سایر مناطق، این حس را ایجاد کرده که شاید بازار به سمت یک تغییر جدید پیش برود، اما به دنبال آن، گزارشی از برگشت به روند معاملات و ثبات نسبی شرایط نیز منتشر گردید.
به علاوه، اظهارات مسئولان رسمی از جمله محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس، درباره آمادگی برای مواجهه با احتمال تداوم جنگ، حکایت از آن دارد که وضعیت ممکن است از ثبات کنونی خارج شود.
مسکن به عنوان یکی از کالاها در ایران به دلیل ویژگیهای خاص اقتصاد کشور به یک کالای سرمایهای تبدیل شده و معمولاً به شرایط اقتصادی پاسخ میدهد. اکنون این سؤال مطرح میشود: در شرایطی که سایه جنگ بر اقتصاد سنگینی میکند، آینده بازار مسکن چه خواهد بود؟
رکود طولانیمدت بدون افت قیمتها
یکی از کارشناسان حوزه مسکن در مورد واکنش بازار مسکن به نوسانات اخیر به عصر ایران اظهار داشت: کاهش قیمت مسکن در برخی مناطق به دلیل جنگ، پدیدهای صرفاً موقت است و تداوم نخواهد داشت، چرا که بازار مسکن در ایران حتی در زمان رکود هم به طور طبیعی به سمت افزایش قیمت حرکت میکند.
میثم مهرپور در ادامه تصویر کلی بازار مسکن را تشریح کرد و گفت: بازار مسکن بیش از یک سال است که در رکود به سر میبرد. این رکود به معنای کاهش فعالیتهای خرید و فروش، کاهش ساختوساز و افت فعالیتها است، اما به هیچ عنوان به معنای کاهش قیمت نمیباشد.
او خاطرنشان کرد که به علت وجود شرایط رکود تورمی، حتی در زمانی که معاملات کاهش مییابند، قیمتها همچنان روند افزایشی دارند، اگرچه شیب این افزایش ممکن است کاهش یابد.
مهرپور تأکید کرد که افت قیمت اخیر در برخی نقاط لوکس تهران مشاهده شده است. در شمال تهران، کاهش نسبی قیمت اتفاق افتاده، در حالی که در مناطق مصرفی و شهرستانها چنین تغییری مشاهده نمیشود. دلیل این امر واضح است: در این مناطق، قیمت هر متر مربع تقریباً معادل با هزینه ساخت است و امکان سقوط قیمت به شدت وجود ندارد.
وی بیان کرد: اگر در مناطقی که قیمتها به ۳۰۰ میلیون تومان در هر متر میرسد، کاهش ۱۰ درصدی اتفاق بیفتد، در مناطق معمولی این امر محقق نمیشود. لذا انتظار کاهش قیمت به معنای گستردهاش وجود ندارد.
به عقیده مهرپور، جنگ ۱۲ روزه تأثیر چندانی بر بازار مسکن نداشته است: در طول این مدت نه نرخ ارز به طرز قابل توجهی تغییر یافت و نه مردم به شکل وسیع کشور را ترک نمودند. پس عامل جنگ را نمیتوان عاملی تأثیرگذار و اصلی در بازار مسکن به شمار آورد.
او توضیح داد که در ایران، عواملی بنیادیتری مانند هزینه ساخت، نرخ تورم و سیاستهای کلان اقتصادی هستند که بر بازار مسکن تأثیر میگذارند. اگرچه جنگ ممکن است فضا را تحتالشعاع قرار داده و تأثیر روحی بر جامعه بگذارد، اما تأثیر معنادار و پایداری نخواهد داشت.
چشمانداز کوتاهمدت، با ثبات نسبی و همراه با رشد تورمی
این کارشناس در حوزه مسکن بر این باور است که بازار مسکن در کوتاهمدت دستخوش تغییرات قیمتی قابل توجهی نخواهد شد. مهرپور در این خصوص خاطرنشان کرد: حداقل تا انتهای سال جهش یا شوک قیمتی برای مسکن محتمل نیست. با این حال، افزایش قیمت هماهنگ با تورم عمومی کشور ادامه خواهد داشت.
وی تصریح کرد که این تحلیل بیانگر آن است که هرچند خبری از جهشهای چند صد درصدی در سالهای گذشته نخواهد بود، اما امید به کاهش قیمت نیز ناکافی است.
مهرپور در پاسخ به این پرسش که آیا مسکن از زمره کالاهای سرمایهای خارج خواهد شد، گفت: تجارب گذشته نشان میدهد که این فرض بعید است. درست همانند خودرو که از اوایل دهه ۹۰ به کالای سرمایهای تبدیل شده است، مسکن نیز محلی برای جذب سرمایهگذاری مردم خواهد بود.
مهرپور با انتقاد از روشهای دولت در حوزه مسکن اظهار داشت که حتی در آن دورههایی که مسکن در کانون توجه رسانهها قرار داشت، اقدامات عملی تنها محدود به وام ودیعه و دستورالعملهای افزایش اجارهبها بود که عملاً این محدودیتها هم به خوبی اجرایی نشدند.
به گفته او، با در نظر گرفتن فشارهای خارجی، مکانیزم ماشه و مسائل دیگر، مسکن دیگر یک اولویت جدی برای دولت نیست. در حالی که عدم برنامهریزی و برنامهریزی مناسب، آیندهای چالشبرانگیزتر برای این بازار را در پیش خواهد داشت.
17302
