تصمیم تازه مجلس به حذف معنای وجود سازمان سینمایی میانجامد
بیژن میرباقری بر این باور است که مصوبه تازه مجلس به نوعی وجود سازمان سینمایی را بیفایده میسازد و این امر سبب میشود که نهادهای امنیتی و اطلاعاتی به عرصه هنر و سینما نفوذ کنند.
طی طرحی که به منظور مقابله با نفوذ نهادهای اطلاعاتی و دول خارجی در کشور تهیه شده است و دیروز در صحن علنی مجلس با دریافت ۱۸۳ رأی موافق به تصویب رسید، تولیدکنندگان آثار سینمایی، مستند، تئاتر، موسیقی و کتابهایی که فرهنگ ضد اسلامی را ترویج میکنند یا تصویری منفی از کشور ارائه میدهند، با محرومیت دائمی از فعالیتهای هنری مواجه خواهند شد و همچنین شامل جرایم و احکام دیگری نیز خواهند شد. این طرح حتی برای نهاد صادرکننده مجوز نیز جریمه مالی را در نظر گرفته است.
این مصوبه تلاشی جنجالی به حساب میآید که اجرای آن با اما و اگرهای زیادی همراه است و بلافاصله پس از انتشار در رسانهها با واکنشهای گستردهای روبهرو شد. ما گفتوگویی با بیژن میرباقری، نویسنده و کارگردان سینما درباره این مصوبه داشتیم؛ او بر این اعتقاد است که روزگار این قانونگذاریها به پایان رسیده و احتمال اجرای آن بسیار اندک است.
بیژن میرباقری اظهار داشت: آنچه در این مصوبه مطرح شده است، نشان دهنده یک قانونگذاری غیرکارشناسی است. در صورت تعیین جرم، باید مصادیق آن به وضوح در قانون گنجانده شود و قانونگذاران موظف هستند مشخص کنند که بر اساس این مصوبه دقیقاً کدام رفتارها جرم محسوب میشوند. به عنوان مثال، اگر انتقاد از مجلس به عنوان ترویج فرهنگ ضد اسلامی تلقی شود، این خود میتواند نشانهای از ابهامات موجود باشد، چرا که عنوان رسمی مجلس “مجلس شورای اسلامی” است.
میرباقری تأکید کرد: با وجود این قانون، جایگاه سازمان سینمایی دیگر مفهومی نخواهد داشت و نهادهای اطلاعاتی و امنیتی به داخل عرصه هنر و سینما نفوذ خواهند کرد و در نهایت همه چیز به نوعی در تقابل با یکدیگر قرار میگیرد. این قانون در واقع نهادها و سازمانهای مختلفی را به داخل سینما کشانده و بلاتکلیفی را به وجود میآورد. اگر قرار است تا حدی از هرج و مرج جلوگیری شود، باید مشخص شود که کدام نهادها میتوانند بر سینما قضاوت کنند. با دلایل ساده میتوان سینماگران را تحت فشار قرار داد و به شدت مجازات کرد، اما آیا جامعه قادر به قبول چنین برخوردهایی خواهد بود؟
او همچنین افزود: این قبیل مصوبات و قوانین از آن دسته قوانینی هستند که بار مالی زیادی بر دوش جامعه گذاشته و در نهایت از کارایی لازم برخوردار نبودهاند؛ مانند قانونی که به جمعآوری ماهوارهها اختصاص داشت که در نهایت به استفاده وسیعتر از ماهوارهها در بسیاری از خانوادههای ایرانی انجامید. این گونه قوانین نه تنها جامعه را تحریک میکنند، بلکه همچنین نهادها و انجمنهای سینمایی را وادار به همافزایی در برابر این قوانین خواهند کرد. به راستی دلیل تنظیم و تصویب چنین قانونی چیست؟ هدف اصلی این قانون چیست و چه نهاد یا نهادهایی وظیفه اجرای آن را بر عهده دارند؟ این پرسشها باید پاسخ داده شوند.
کارگردان فیلم سینمایی «ربوده شده» در پایان تأکید کرد: دوران تصویب و اجرای این گونه قوانین به پایان رسیده است. مدتهاست که سینماگران درباره ضرورت لغو پروانههای ساخت صحبت کردهاند و در حالی که ما بر ادامه وجود پروانه ساخت و قوانین مشابه تأکید داریم، نمایندگان سینمای ایران در رویدادهای جهانی آثار غیرقانونی و به اصطلاح زیرزمینی را به نمایش میگذارند. اکنون در جشنوارههای معتبر جهانی فیلمهایی به عنوان نماینده سینمای ایران تحسین میشوند که هیچگونه مجوزی برای ساخت آنها دریافت نشده یا توسط سینماگران ایرانی در خارج از کشور تولید شدهاند و این قوانین نه تنها اوضاع را بهبود نمیبخشند، بلکه سینمای زیرزمینی را تقویت میکنند.
