دلایل کمبود دارو از دیدگاه معاون وزیر بهداشت

مبلغ مطالبات دارویی شرکتها از نهادهای دولتی، خصوصی و داروخانهها به عدد 157 همت رسیده است و مدت زمان لازم برای بازگشت وجه هزینهشده به شرکتها حدود یک سال طول میکشد. این وضعیت بهخصوص برای تولیدکنندگان و واردکنندگان کالاهای سلامتمحور چالشهایی در زمینه تأمین نقدینگی و ارز به وجود آورده است.
مبلغ مطالبات دارویی شرکتها از نهادهای دولتی، خصوصی و داروخانهها به عدد 157 همت رسیده است و مدت زمان لازم برای بازگشت وجه هزینهشده به شرکتها حدود یک سال طول میکشد. این وضعیت بهخصوص برای تولیدکنندگان و واردکنندگان کالاهای سلامتمحور چالشهایی در زمینه تأمین نقدینگی و ارز به وجود آورده است.
مبلغ مطالبات دارویی شرکتها از نهادهای دولتی، خصوصی و داروخانهها به عدد 157 همت رسیده است و مدت زمان لازم برای بازگشت وجه هزینهشده به شرکتها حدود یک سال طول میکشد. این وضعیت بهخصوص برای تولیدکنندگان و واردکنندگان کالاهای سلامتمحور چالشهایی در زمینه تأمین نقدینگی و ارز به وجود آورده است.
رئیس هیأت مدیره انجمن پخش دارو و مکملهای انسانی عنوان کرده است که اگر مسئله تأمین ارز و نقدینگی حل نشود، در سه ماه پایانی سال با روزهای سختی در بخش دارویی کشور مواجه خواهیم بود.
در حال حاضر، رئیس سازمان غذا و دارو با تأکید بر وجود محدودیتهای ارزی کشور میگوید: «محدودیتهای شدیدی در انتقال ارز برای دارو و تجهیزات پزشکی به وجود آمده که باعث تأخیرهای قابل توجهی در پرداختهای ارزی شده است. با این حال، با وجود تمام این محدودیتها و شرایط دشواری که برای نظام تأمین دارو ایجاد شده، ما اجازه ندادهایم تا کمبودهای جدی دارویی به وجود بیاید.»
سال گذشته حدود 15 میلیارد دلار برای تأمین دارو، تجهیزات و کالاهای اساسی در نظر گرفته شده بود که تنها حدود 12 میلیارد دلار آن به مرحله اجرایی رسید. دکتر مهدی پیرصالحی، رئیس سازمان غذا و دارو، با اشاره به این مسئله میگوید: «عدم تخصیص کامل منابع مالی به وضوح نشاندهنده محدودیت منابع ارزی کشور است. همچنین، محدودیتهای جدی در انتقال ارز برای دارو و تجهیزات پزشکی، مشکلاتی در پرداختهای ارزی ایجاد کرده است. حالا معوقات در پرداختهای ارزی و بدهیهای ارزی قابل توجهی که به تأمینکنندگان خارجی وجود دارد، دشواریهایی برای تأمین دارو به وجود آورده است.»
معاون وزیر بهداشت نیز اعلام میکند که در سال گذشته با استفاده از منابع صندوق ذخیره، حدود 300 میلیون دلار برای پرداخت بدهی شرکتهای دارویی و تجهیزات پزشکی اختصاص داده شده است و توضیح میدهد: «در اسفندماه سال گذشته، تقریباً 21 همت پرداخت شد که معادل نزدیک به 50 درصد از بدهیهای دولت است. اما پس از آن، پرداختهای مؤثری انجام نشده است. همچنین، بدهیهای ارزی قابل توجهی به تأمینکنندگان خارجی وجود دارد و برای پرداخت این بدهیها نیاز به همکاری جدی دولت، مجلس و دیگر ارکان تصمیمگیر احساس میشود. در صورتی که مطالبات به موقع پرداخت شود، تأمین ارز و اجرای صحیح قراردادها، زنجیره تأمین شامل تولیدکنندگان، شرکتهای پخش و داروخانهها بهراحتی ذخایر مناسب را ایجاد خواهد کرد و تأمین پایدار نیاز دارویی مردم ممکن خواهد شد.»
او در ادامه اشاره به طرح دارویار میکند و میگوید: «زمانی که این طرح شروع شد، قرار بود تمامی نهادهای مربوطه همکاری لازم را داشته باشند تا هیچیک از شرکتها و مردم به مشکل برخورد نکنند. اما از همان ابتدا، اعداد مصوب کم و پرداختها نیز کمتر از انتظار بود. تنها پرداخت مؤثری که انجام شد، تقریباً معادل 300 میلیون دلار و پرداخت 21 همت در آخر سال گذشته بود که پس از آن، پرداختهای مؤثر دیگری صورت نگرفته است. گرچه در همه این شرایط دشوار اجازه ندادیم تا کمبودهای جدی دارویی به وجود بیاید. جلسات مدیریت تأمین دارو با حضور تولیدکنندگان و شرکتهای توزیع برگزار شده و همچنان کارخانههای دارویی فعال باقی ماندهاند تا از بروز نواقص جدی جلوگیری شود. بهطور کلی سال گذشته بیش از 12 میلیارد دلار برای دارو پرداخت شده است. برای سال 1404 نیز پیشبینی تخصیص حدود 11 میلیارد دلار وجود دارد، اما با گذشت 9 ماه، برآوردها نشان میدهد که امکان دارد حدود 8 میلیارد دلار تا پایان سال محقق شود که این مورد همچنان نشاندهنده محدودیتهای منابع ارزی است.»
رئیس سازمان غذا و دارو در خصوص وجود ذخایر استراتژیک و تجهیزات پزشکی در این شرایط بیان میکند: «بر اساس قانون، تأمین ذخایر استراتژیک ششماهه برای دارو و تجهیزات پزشکی الزامی است، اما به شرطی که پرداختهای مطالبات به موقع، تأمین ارز و اجرای صحیح قراردادها انجام گیرد، زنجیره تأمین بهطور طبیعی ذخایر لازم را ایجاد خواهد کرد. بهرغم تمام محدودیتها، به هیچوجه اجازه ندادهایم که کمبودهای جدی دارویی شکل بگیرد و بابت کمبودهای مقطعی و ناخواسته از مردم عذرخواهی میکنیم.»
دکتر پیرصالحی در خصوص ضرورت اصلاح قیمتی دارو میگوید: «اصلاح قیمت دارو و تجهیزات پزشکی در شرایط تورمی الزامی است تا تولیدکنندگان بتوانند نیاز دارویی مردم را بهطور پایدار تأمین کنند. حمایت از تولید داخلی، تنها راهکار تضمین دسترسی مردم به دارو میباشد.»
منبع: ایران


