آیا دستگاههای موبایل ما تحت نظر هستند؟ / نظرات گوگل و اپل چیست؟

در عصر کنونی که تلفنهای همراه هوشمند بخشی جدانشدنی از زندگی روزمره ما گردیدهاند، سوالی کهنه اما همچنان محل بحث، افکار را به خود مشغول کرده است: آیا کمپانیهای تکنولوژی نظیر گوگل و اپل از طریق دستگاههای هوشمند ما به گفتوگوهای خصوصیمان گوش میدهند؟
به نقل از خبرآنلاین، روزنامه همشهری گزارش داده است که در سالهای اخیر، کاربران شبکههای اجتماعی بارها از تجربهای مشابه سخن گفتهاند؛ آنهم به این صورت که پس از بحث در مورد یک محصول یا موضوع خاص، تبلیغ همان کالا بهطور ناگهانی در فضای مجازی نمایان شده است. این ماجرا بهقدری عجیب به نظر میرسد که باعث شکلگیری این اعتقاد شده که تلفنهای هوشمند بهطور غیرمجاز در حال شنود کاربران هستند.
موضعگیری گوگل و اپل
هر دو کمپانی بهصراحت این ادعا را رد کردهاند. گوگل اعلام کرده که دستیار صوتی «Google Assistant» تنها زمانی به مکالمات کاربر گوش میدهد که عبارت «Hey Google» بهکار رفته یا به صورت دستی فعال شود. اپل نیز در مورد دستیار صوتی خود یعنی «Siri» نظرات مشابهی ابراز داشته و بیان کرده ضبط صدا تنها پس از دریافت «Hey Siri» آغاز میشود. اما کارشناسان امنیت سایبری بر این باورند که این سیستمها بهمنظور تشخیص کلمات فعالکننده، بهطور مداوم در حالت شنود غیرفعال باقی میمانند.
منشأ تبلیغات هدفمند
متخصصان حوزه حریم خصوصی اظهار میدارند که دلیل اصلی وقوع همزمانی تبلیغات با مکالمات روزمره، شنود صوتی نیست؛ بلکه تحلیل دادههای کلان است. شرکتهای فناوری مقادیر زیادی از اطلاعات مربوط به جستوجوها، موقعیت جغرافیایی، برنامههای نصبشده و حتی الگوهای استفاده کاربران از وب را مورد بررسی قرار میدهند تا به شناسایی نیازها و علایق آنان بپردازند. بنابراین، الگوریتمها تنها با تکیه بر دادههای تحلیلی و بدون نیاز به شنود واقعی، اقدام به نمایش تبلیغات مرتبط میکنند.
نقض حریم خصوصی
با وجود رد رسمی این ادعاها از سوی شرکتها، گزارشهای منتشر شده در سالهای اخیر حکایت از آن دارد که در برخی موارد، صداهای ضبطشده توسط دستیارهای صوتی جهت بررسی و تحلیل عملکرد، مورد گوشدادن انسانهای پیمانکار قرار گرفته است.
گوگل: این شرکت فناوری بهطور مداوم به جمعآوری دادههای وسیع از کاربران از طریق سیستمعامل اندروید، جیمیل، یوتیوب و تبلیغات متهم شده است. در سال 2019 مشخص شد که فایلهای صوتی دستیار گوگل بهدست پیمانکاران شنود شده است.
اپل: در سال 2019، بررسیها نشان داد که بخشهایی از مکالمات Siri تحت نظارت پیمانکاران قرار داشته و آنها مورد بررسی قرار میگرفتهاند. پس از اعتراضات، اپل این فرایند را متوقف کرد و اکنون تنها با رضایت کاربر اجازه چنین عملی را میدهد. بهطور کلی، اپل در زمینه شنود نسبت به گوگل با اتهامات کمتری روبرو بوده، اما دور از عیب نیست. در سال 2013 نیز اپل به همکاری با دولت ایالات متحده متهم شد. در این سال، با افشاگری ادوارد اسنودن (کارمند سابق NSA) پروژهای به نام PRISM فاش شد. طبق اسناد اسنودن، شرکتهای بزرگی همچون گوگل، اپل، فیسبوک، مایکروسافت و یاهو بخشی از دادههای کاربران را در اختیار آژانس امنیت ملی ایالات متحده (NSA) قرار میدادند. این شرکتها در ابتدا به این همکاریها پاسخ منفی دادند، اما بعداً مشخص شد که دسترسی قانونی (از طریق محاکم سری مانند FISA Court) برای جمعآوری اطلاعات کاربران وجود داشته است.
راهنماهای امنیتی
برای محافظت از خود در برابر احتمال ناخواسته شنود گوشی هوشمند، توصیه میشود که دستیارهای صوتی را در تنظیمات گوشی غیرفعال کنید، دسترسی اپلیکیشنها به میکروفون را محدود کنید، بهصورت منظم مجوزهای مربوط به برنامهها را بررسی نمایید و از نسخههای بهروز سیستمعامل و مرورگرها استفاده کنید.
23302



