بهرام بیضایی یکی از چهره‌های برجسته فرهنگی به شمار می‌رود

مهدی هاشمی در یکی از اظهاراتش به دشواری‌های بازیگری اشاره کرد و گفت: در حالی که ممکن است صد نفر همزمان به این حرفه تمایل داشته باشند، اما تنها یکی از آن‌ها به عنوان بازیگر موفق خواهد شد. به اعتقاد من، ویژگی‌های شخصیتی و خاص بودن در این حرفه از اهمیت بالایی برخوردار است، چیزی که از همان ابتدا به ما آموخته شده است.

او افزود: هر بازیگر باید دارای هویتی منحصر به فرد و شخصیت خاصی باشد چرا که این خصوصیات حتی در جامعه نیز ضروری است.

هاشمی تاکید کرد: زمانی که می‌خواهید به دنیای بازیگری قدم بگذارید، دانستن تجربیات پیشین شما، مشاغل مختلفی که انجام داده‌اید، آنچه دیده‌اید و دلیلی که برای این حرفه دارید اهمیت دارد، به عنوان مثال، آثار ژان ژونه نویسنده فرانسوی عموماً مطابق با تجارب زندگی‌اش نگاشته شده‌اند.

او با بیان اینکه بازیگران نقش‌های اصلی نمایانگر اندیشه کارگردان‌ها هستند، خاطرنشان ساخت: بازیگری باید تصویری از خود را در آثار ارائه دهد که وقتی بیننده او را در پرده نقره‌ای مشاهده می‌کند، بتواند شخصیت مورد نظر را در ذهن خود تصور کند و به آن ایمان بیاورد.

هاشمی از تمایزات تئاتر و سینما سخن به میان آورد و اظهار داشت: در تئاتر، بخش زیادی از توانایی بازیگر صرف اجرای نمایش می‌شود، اما در سینما به جای بازی کردن، باید به طراحی نقش بپردازید. همانطور که آلن دلون هرچند جایزه‌ای دریافت نکرد، اما در تمامی نقش‌هایش یک خط روایی ثابت داشت. من بر این باورم که ثبات شخصیت برای هر بازیگری از اهمیت بالایی برخوردار است. در تئاتر، احساسات را به طور برجسته بیان می‌کنیم، در حالی که در سینما باید این احساسات را با احتیاط در کادر دوربین پنهان کنیم.

او با اشاره به اینکه حتی از اجرای ضعیف نیز می‌توان نکات آموزشی فراوانی به دست آورد، بیان کرد: قطعاً کارگردان‌ها تأثیر زیادی در به تصویر کشیدن صلاحیت‌های یک بازیگر دارند و من بهترین عملکردهای خود را زیر نظر کارگردان‌های برجسته‌ای چون کیانوش عیاری به دست آورده‌ام.

هاشمی به خاطر می‌آورد که با زنده یاد فتحعلی اویسی گفتگو کرده بودند و به این نکته اشاره کردند که چرا بازیگران ایرانی در مقایسه با همتایان غربی خود از نظر اجرایی متفاوت هستند؛ اویسی دلیل این را ترس ایرانیان عنوان کرد، به عنوان مثال، زمانی که پلیس به سمت ما می‌آید تصور می‌کنیم که خطایی مرتکب شده‌ایم.

او همچنین پانتومیم را یکی از گونه‌های نمایشی معرفی کرد و به تبحر زنده یاد داوود رشیدی و زنده یاد فردوس کاویانی در این زمینه اشاره کرد و گفت که اعتقاد داشتند سینمای بدون صدا مبتنی بر پانتومیم است.

هاشمی تصریح کرد که نقش خود در سریال «روزگار قریب» را بسیار دوست دارد و اذعان داشت: برای این شخصیت، کیانوش عیاری هیچ فیلمنامه رسمی‌ای نداشت. به او گفتم که قرار است دکتری را ایفا کنم که در جامعه زمان خود شناخته شده بود، اما هیچ تصویری یا مستندات دقیقی از او موجود نبود و این موضوع چالش‌برانگیز بود. با این حال، برای من این آسان‌تر بود زیرا نیازی نداشتم از مدلی پیروی کنم و خوشبختانه این سریال با استقبال خوبی مواجه شد. نباید از یاد ببریم که کیانوش عیاری کارش را به خوبی می‌داند و آرمان‌های بلندی در سینما دارد.

هاشمی با بیان اینکه هر نقشی را که ایفا می‌کند مدافع آن است، گفت: هر چه یک بازیگر از ظرفیت بیشتری برخوردار باشد، توانایی بیشتری در ایفای نقش‌های مختلف خواهد داشت. یک بازیگر حرفه‌ای تحت هدایت کارگردان می‌تواند خاطرات خوبی از خود در ذهن تماشاگران باقی بگذارد. «مرگ یزدگرد» نمایشی بود که با استفاده از عالی‌ترین تکنیک بهرام بیضایی به سینما ترجمه شده و اجرای آن بیشتر به سبک تئاتری نزدیک است تا سینمایی.

او در پاسخ به این پرسش که برای قبول یک نقش چه چیزهایی برایش مهم است، گفت: نخستین نکته برای من اهمیت کارگردان و شناخته‌ شدگی اوست و پس از آن متن و فیلمنامه اهمیت می‌یابد. در حقیقت، کارگردان و متنی که از آن استفاده می‌شود، وابستگی نزدیکی دارند.

هاشمی با ابراز اینکه هنوز نتوانسته به ایده‌آل‌های خود در بازیگری دست یابد، اظهار داشت: من همیشه به نقش‌آفرینی در آثار مرتبط با شخصیت‌های معاصر علاقه‌مند بوده‌ام.

او خاطرنشان کرد: کروس اوا به همه توصیه می‌کند که آثار کلاسیک را مطالعه کنند و من نیز به این مهم اعتقادی راسخ دارم و به تمام افرادی که رویکرد به سینما و تئاتر دارند همین نصیحت را مطرح می‌کنم. از نظر من، چخوف در عرصه تئاتر یک استثنای بارز است و مشتاقم که یک بار دیگر آثار شکسپیر را از ابتدا مطالعه کنم.

هاشمی با اشاره به اهمیت بهرام بیضایی به عنوان یک شخصیت فرهنگی تاثیرگذار، یادآور شد: به یاد می‌آورم در نمایشی که با زنده یاد پرویز پورحسینی اجرا می‌کردیم، تمرینات زیادی داشتیم و جالب این بود که پس از بازگشت به خانه، علاقه‌مند بودم متن را دوباره مرور کنم.

او گفت که در کشورهای بزرگ، هر ژانر بازیگر خاص خود را داراست، به طور مثال، بازیگر کمدی فقط در آثار کمدی ایفای نقش می‌کند، اما در کشور ما اینگونه نیست و گاهی بازیگران ناچارند برای تأمین معاش به نقش‌هایی تن دهند که به آن‌ها علاقه‌ای ندارند.

هاشمی با اشاره به اینکه کمدی درواقع به معنای به چالش کشیدن قدرت و خودبزرگ‌بینی است، اظهار داشت: کمدی به معنای شکستن سنت‌های سخت و خالی از نوآوری است که کمدین‌ها سعی دارند آن را درهم بشکنند و چارلی چاپلین به خوبی از عهده این کار برمی‌آمد. زمانی که هیتلر به قدرت رسید، چاپلین او را به عنوان یک شخصیت سیاسی به نقد کشید که این خود نشانه‌ای از نبوغ یک کارگردان است.

در آغاز این کارگاه، همایون اسعدیان، مدیر موسسه فرهنگی هنری کاژه، در سخنان کوتاهی به یادآوری خاطرات مشترک خود با مهدی هاشمی در آثار همکاری اشاره کرد.

شایان ذکر است که این کارگاه به مدت چهار ساعت در موسسه فرهنگی هنری کاژه با حضور مهدی هاشمی برگزار گردید و در پایان این برنامه، این هنرمند پیشکسوت به سوالات هنرجویان پاسخ داد و با آن‌ها به تمرین عملی بازیگری پرداخت.

منبع: سلام سینما