آیا روزی کامپیوترها جان خواهند گرفت؟

باکتری‌ها میلیون‌ها سال است که در ذره‌بینی از طبیعت وظیفه پردازش را بر عهده دارند. آن‌ها قادرند محیط را شناسایی کرده، داده‌ها را جمع‌آوری و به آن‌ها پاسخ دهند. همین قابلیت‌ها موجب شده است تا پژوهشگران تصمیم به بازآفرینی آن‌ها به‌عنوان «پردازنده‌های زیستی» بگیرند. در این سیستم، سلول‌ها مانند تراشه‌های کوچک کامپیوتری با یکدیگر تعامل دارند و شبکه‌ای زنده و کارآمد را تشکیل می‌دهند.

این پروژه نوظهور در راستای یک روند جهانی در حوزه biocomputing قرار دارد. در سال‌های اخیر، شرکت‌هایی نظیر FinalSpark در سوئیس به استفاده از سلول‌های مغزی آزمایشگاهی برای توسعه پلتفرم‌های محاسباتی روی آورده‌اند. همچنین در استرالیا، شرکت Cortical Labs با ارائه سیستم CL1 موفق شده است که حدود ۲۰۰ هزار سلول مغزی انسان را با تراشه‌های سیلیکونی ترکیب کند.

کاهش قابل توجه مصرف انرژی یکی از ویژگی‌های بارز این فناوری به شمار می‌رود. کافی است به این نکته توجه کنیم که مغز انسان تنها با چند وات انرژی قادر است عملکردهایی پیچیده‌تر از ابررایانه‌ها را به انجام برساند. علاوه بر این، بر خلاف سخت‌افزارهای مرسوم، سلول‌های زنده قابلیت واکنش به محیط پیرامون را دارند و حتی می‌توانند الگوهای جدید رفتاری را فراگیرند.

البته مسیر تحقق این فناوری بدون چالش‌های خود نیست. به‌کارگیری سلول‌های زنده در سیستم‌های محاسباتی مسائل اخلاقی جدیدی را به وجود آورده است. حتی در مورد باکتری‌ها نیز، نگرانی‌هایی درباره رهاسازی ناخواسته یا تکامل غیرقابل کنترل مطرح می‌شود. کارشناسان بر این نکته تأکید می‌کنند که قوانین و چارچوب‌های نظارتی باید همزمان با پیشرفت‌های علمی توسعه یابند.

کارشناسان پیش‌بینی می‌کنند که در آینده، شاهد حضور سیستم‌های ترکیبی از بیولوژی و سیلیکون خواهیم بود که می‌توانند قدرت پردازش دیجیتال و هوش و سازگاری بیولوژیکی را به‌طور همزمان تلفیق نمایند.

اگر این فناوری به بلوغ برسد، کامپیوترهای آینده تنها سریع‌تر و صرفه‌جویانه‌تر نخواهند بود، بلکه بخشی از جهان زنده‌ای خواهند بود که در اطراف ما وجود دارد.

۵۸۵۸